بعض بدعتها ست که واجب است چنانچه تعلم و تعلیم صرف و نحو، که بدان معرفت آیات و احادیث حاصل گردد و حفظ غرائب کتاب و سنّت و دیگر چیزهائیکه حفظ دین و ملت بر آن موقوف بود، و بعض مستحسن و مستحب مثل بناء رباطها و مدرسه ها، و بعض مکروه مانند نقش و نگار کردن مساجد و مصاحف بقول بعض، و بعض مباح مثل فراخی در طعامهای لذیذه و لباسهای فاخره، به شرطی که حلال باشند و باعث طغیان و تکبر و مفاخرت نشوند.

آن حضرت (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمودند: به او خبر دهید که خداوند متعال هم او را دوست می دارد.

پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمودند: هر کسی که در کتابی بر من درود بفرستد (یعنی بنویسد) پس فرشتگان برای او دعای مغفرت میکنند تا زمانی که نام من در آن کتاب موجود باشد.

از این توضیحات واضح میگردد که هر نوآوری یعنی بدعت را محض به خاطر نوآوری نمی توان مطلقاً آن را حرام و یا ممنوع قرار داد، اما برای جواز و یا عدم جواز آن باید سنجیده شود که اگر آن نوآوری در شریعت از جمله کارهای تحسین برانگیز و مباح است، پس آن را بدعت حسنه خواهیم گفت، و اگر آن نوآوری در شریعت غیر مقبول و ناپسندیده است، پس به آن بدعت سیئه و یا بدعت قبیحه خواهیم گفت.

گویا شکر رب تعالی را به جا می آورد که او لطف و احسان بی نهایت فرموده است که رسول محبوب (صلی الله علیه و آله وسلم) خود را (به سوی آنها) فرستاده است، که برای تمام جهان رحمتی مجسم است، و بر جمیع انبیاء و رُسل فضیلت دارد.

اَنْتَ الَّذِیْ لَوْلَاکَ مَا خُلِقَ امْرَء
کَلَّا وَلَا خُلِقَ الْوَرَی لَوْلَاکَ

شما آن هستید که اگر نمی بودید دیگر کسی هم خلق نمی شد بلکه اگر شما نمی بودید هیچ مخلوقی آفریده نمی شد.