از این توضیحات واضح میگردد که هر نوآوری یعنی بدعت را محض به خاطر نوآوری نمی توان مطلقاً آن را حرام و یا ممنوع قرار داد، اما برای جواز و یا عدم جواز آن باید سنجیده شود که اگر آن نوآوری در شریعت از جمله کارهای تحسین برانگیز و مباح است، پس آن را بدعت حسنه خواهیم گفت، و اگر آن نوآوری در شریعت غیر مقبول و ناپسندیده است، پس به آن بدعت سیئه و یا بدعت قبیحه خواهیم گفت.

آنحضرت (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمودند: بله بعد از وفات (ظاهری من) هم (نزد من همین گونه می رسانند، به دلیل اینکه) خداوند متعال حرام قرار داده است برای زمین که جسم های انبیاء (علیهم السلام) را بخورد (یعنی از بین برد). پس نبی خدا زنده است و به او رزق هم داده می شود.

خداوند متعال تمام اعضای نبی اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) را در قرآن کریم ذکر کرده است، و به آنحضرت (صلی الله علیه وآله وسلم) قسم یاد کرده و آنچه به آنحضرت (صلی الله علیه وآله وسلم) نسبت دارد نیز قسم خورده است، و جا به جا مقام آنحضرت (صلی الله علیه وآله وسلم) را چنان بیان کرده که خارج از درک و فهم ماست.

«وَلَذِکْرُ اللّٰهِ أَکْبَرُ وَاللّٰهُ یَعْلَمُ مَا تَصْنَعُونَ» و هر آینه ذکر خدا بزرگترین است، و خدا آنچه (شما) می کنید می داند.

پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمودند: وقتی خداوند متعال بنده ای را دوست می دارد، جبرئیل (علیه السلام) را ندا می زند که همانا خداوند فلان (شخص) را دوست می دارد، تو نیز او را دوست بدار.

وَمَا کَانَ اللّهُ لِیُطْلِعَکُمْ عَلَى الْغَیْبِ وَلَکِنَّ اللّهَ یَجْتَبِی مِن رُّسُلِهِ مَن یَشَاءُ و این در شأن خداوند نیست که (ای مردم عادّی) شما را از غیب آگاه گرداند، ولی خداوند از میان رسولانش هر که را بخواهد (برای علم غیب) بر می گزیند.

محدثات دو نوع است: نوعِ اول آن نوآوری هایی است که بر خلافِ قرآن و سنت، آثارِ صحابه و یا اِجماع اُمت باشند، و آن بدعتِ ضلاله است. و نوعِ دوم نوآوری هایی هستند که آن برای خیر انجام داده شود، و مخالف هیچ کدام از اینها نباشند، این نوآوری ها ناپسندیده نیستند.